Thứ 3, 18/02/2020, 10:00 (GMT+7)
Theo dòng sự kiện:

Về Bình Định vui hội bài chòi

SỸ HÒA 10/02/2019 09:44

TGTTO
Những ngày này, du khách ghé thăm Bảo tàng Quang Trung (thị trấn Phú Phong, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định) viếng Điện thờ Tây Sơn Tam Kiệt sẽ có dịp chứng kiến trong khuôn viên bảo tàng một hội đánh bài chòi rộn ràng tiếng hát ca.

Nhưng Tết này, đâu chỉ riêng Tây Sơn mà nhiều địa phương ở Bình Định như: Quy Nhơn, Hoài Nhơn, An Nhơn, Tuy Phước, Phù Cát… cũng mở hội đánh bài chòi đông vui...

Đông đảo du khách đến xem hội đánh bài chòi trong khuôn viên Bảo tàng Quang Trung.

Trong các di sản văn hóa phi vật thể từng được vinh danh tại Việt Nam, “Nghệ thuật bài chòi Trung Bộ” là trường hợp rất độc đáo. Loại hình nghệ thuật này kết hợp đa dạng âm nhạc, thơ ca, diễn xuất, hội họa và văn học… “phủ sóng” tới 9 tỉnh thành miền Trung, gồm: Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa và TP. Đà Nẵng. 

Vốn xuất phát từ trò chơi dân gian của những người dựng chòi canh nương rẫy, sau này được Đào Duy Từ (1571 - 1643), khi theo chân chúa Nguyễn vào Nam đã tập hợp, chỉnh lý lại thành những làn điệu hò vè, hát ru, hát lí… để làm thành những câu hát cho hội đánh bài chòi dân gian nhiều kiểu cách như hiện nay. 

Du khách mua thẻ chơi bài được ngồi trong các chòi để lắng nghe anh chị hiệu hô.

Con bài được đặt bằng những cái tên mang tính ước lệ như: Bạch Huê, Nhứt Nọt, Ngũ Trượt, Chín Cu… 

Các nhạc cụ phục vụ hô bài chòi gồm: trống chiến, mõ, thanh la, đàn nhị, đàn hồ, kèn bầu.

Ở Bình Định, bài chòi có sức sống mãnh liệt và rất sâu sắc trong lòng người dân. Bài chòi dù trải qua bao năm tháng thăng trầm cũng như chiến tranh nhưng được tầng lớp nhân dân mến yêu gìn giữ và phát triển tốt vì tính dân gian rất gần gũi với nhân dân lao động. 

Cách thức chơi bài chòi truyền thống gần như vẫn được giữ nguyên, với 9 chòi tất cả. Người mua thẻ chơi bài được ngồi trong các chòi để lắng nghe anh chị hiệu hô (người làm trò). Các nhạc cụ phục vụ hô bài chòi gồm: trống chiến, mõ, thanh la, đàn nhị, đàn hồ, kèn bầu. Mỗi lượt chơi chỉ có một chòi giành chiến thắng. Phần thưởng thường là một ly rượu trắng ngon và một ít tiền tượng trưng.

Trong bộ bài chòi gồm 30 cặp, trong mỗi con bài có hình vẽ theo kiểu tượng trưng, siêu thực và được đặt bằng những cái tên mang tính ước lệ như: Bạch Huê, Nhứt Nọt, Ngũ Trượt, Chín Cu… 

Trong bài chòi không thể thiếu các anh chị hiệu hô.

Diễn xuất rất ăn ý.

Nghệ thuật bài chòi mang nhiều giá trị và ý nghĩa sâu sắc, đặc biệt là trong nội dung của những câu thai. Thai là những câu mà các anh chị hiệu dùng để xướng tên con bài. Đó có thể là những câu dân ca, tục ngữ, hoặc là do tự sáng tác.

Thông qua nội dung của những câu thai, ta có thể tìm thấy trong đó sự ca ngợi tình phụ mẫu, tình thầy trò, theo những chuẩn mực đạo đức truyền thống của dân tộc; những câu hát còn ca ngợi tình cảm phu thê, tình yêu nam nữ. Những câu hát còn ca ngợi những đức tính tốt đẹp của con người. Bên cạnh đó là sự giáo dục về đạo đức, về nhân cách sống, về tình yêu quê hương đất nước, hướng con người đến những giá trị, những chuẩn mực đạo đức cao đẹp hơn.

“Rủ nhau đi đánh bài chòi
Để con nó khóc cho lòi rốn ra”.

Ngay từ bé, tôi đã thuộc lòng những câu ca này. Bởi không chỉ hội làng mới thấy các anh chị hiệu hô, mà thế hệ cha ông tôi vẫn thường hát cho nhau nghe mỗi khi rảnh rỗi ngồi với nhau. Có thể là trong đêm trăng thanh tịnh, hay phút nghỉ ngơi giữa cánh đồng… 

Bình Định quê tôi được xem như một trong những cái nôi của nghệ thuật bài chòi - loại hình nghệ thuật đã trở thành Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Chị hiệu rút con bài để hô.

Đôi hiệu trẻ hô bài chòi phục vụ du khách.

Anh hiệu trẻ “cháy hết mình” khi hô bài chòi.

Phần thưởng chuẩn bị cho người chiến thắng.

Anh hiệu dâng rượu cho người chiến thắng.

Phần thưởng thường là một ít tiền tượng trưng.

Người chơi bài chòi lưu lại những khoảnh khắc đẹp.


Gửi bình luận
(0) Bình luận

Apple cảnh báo thiếu hụt nghiêm trọng nguồn cung iPhone

Công nghệ - HOÀI ANH - 18/02/2020 07:44
TGTTO
“Táo khuyết” cho biết sự bùng phát và lây lan mạnh mẽ của Covid-19 có thể khiến doanh nghiệp mất mát nhiều hơn so với dự kiến, đặc biệt là khi số lượng iPhone được sản xuất và bán tại thị trường Trung Quốc bị hạn chế.

Số người chết vì Covid-19 ở Hồ Bắc tăng lên 1.789, thêm 93 trường hợp tử vong mới

Quốc tế - THU AN - 18/02/2020 07:28
TGTTO
Tâm dịch Hồ Bắc vừa thông báo có 93 ca tử vong và 1.807 trường hợp mới nhiễm virus Covid-19 trong ngày 17/2.

Giá như tình địch của tôi là một người đàn ông!

Chia sẻ - GIA NGHI - 18/02/2020 07:22
TGTTO
Tận mắt chứng kiến vợ ngoại tình, vậy mà tôi vẫn không thể tin được. Thảm kịch giáng xuống đầu tôi đúng vào lúc tôi tưởng mình đang hạnh phúc nhất.

Nông sản Việt nhắm tới thị trường Ấn Độ thay Trung Quốc

Thị trường - Tiêu dùng - 18/02/2020 07:20
Quả thanh long của Việt Nam ngon hơn thanh long của nhiều nước khác. Tuy nhiên, người dân Ấn Độ chưa biết nhiều đến quả thanh long Việt Nam.

Tesla dừng 'siêu nhà máy' vì vấn đề môi trường

Doanh nghiệp - Doanh nhân - ĐÔNG BẮC - 18/02/2020 07:07
TGTTO
Một tòa án Đức đã buộc Tesla tạm thời ngừng công tác chuẩn bị cho nhà máy Gigafactory 4 (siêu nhà máy) sau khi các nhà hoạt động địa phương nêu lên mối lo ngại về tác động đối với nguồn nước và động vật hoang dã.

Bắc - Nam đều giảm giá heo hơi do Covid-19?

Thị trường - Tiêu dùng - 18/02/2020 07:05
Giá heo hơi ngày 18/2 ở nhiều địa phương cả hai miền Nam - Bắc giảm nhẹ. Mức giá phổ biến ở nhiều địa phương là 75.000 - 82.000 đồng/kg.

Tránh dịch Covid-19, vùng nắng ấm Phú Quốc và Quy Nhơn đắt khách

Du lịch - Ẩm thực - 18/02/2020 06:56
Do ảnh hưởng từ dịch Covid-19 gây ra, nhiều doanh nghiệp kinh doanh du lịch lao đao vì khách hủy đặt phòng liên tục. Tuy nhiên, tại các điểm du lịch có khí hậu nắng ấm như Phú Quốc, Quy Nhơn... lại có lượng khách tới nghỉ mát tăng cao khi học sinh được nghỉ đến hết tháng 2.

Hôn nhân hạnh phúc cần rất nhiều nỗ lực vun đắp

Chia sẻ - VINH SƠN - 18/02/2020 06:53
TGTTO
Khó có một mẫu số chung, một đáp án đúng mang lại hạnh phúc trọn vẹn cho hết thảy mọi cuộc hôn nhân trên trái đất này. Tuy nhiên, vẫn có những yếu tố chính làm nên một cuộc hôn nhân hạnh phúc.

Trung Quốc hoãn họp quốc hội đầu tháng 3 để tập trung chống dịch Covid-19

Quốc tế - VÂN TRÀ - 18/02/2020 06:52
TGTTO
Kỳ họp quốc hội lần này của Trung Quốc dự kiến diễn ra vào đầu tháng 3 tới đây sẽ bị hoãn do dịch Covid-19. Hiện ngày khai mạc kỳ họp mới vẫn chưa được xác định.

Alibaba cấp 20 tỷ nhân dân tệ cho doanh nghiệp Trung Quốc vay lãi suất thấp vượt qua khó khăn

Quốc tế - VÂN TRÀ - 18/02/2020 06:45
TGTTO
Hãng thương mại điện tử Alibaba thông báo vào thứ Hai ngày 17/2, hãng sẽ cấp khoảng 20 tỷ nhân dân tệ (tương đương 2,86 tỷ đô), cho các công ty Trung Quốc vay.

Nông dân Mỹ thắng kiện 265 triệu đô la đối với Bayer và BASF về thuốc diệt cỏ

Quốc tế - VÂN TRÀ - 18/02/2020 06:44
TGTTO
Bồi thẩm đoàn tại bang Missouri (Mỹ), đã tuyên bố 2 hãng hóa chất Bayer và BASF phải đền bù 265 triệu đô la cho Bill Bader, một người trồng đào tại Mỹ.

Việt Nam: 6 bệnh nhân mắc Covid-19 đã khỏi bệnh

Y tế - THẠCH HƯƠNG - 18/02/2020 06:35
TGTTO
Chiều 17/2, tin từ Bộ Y tế cho hay, có 6 bệnh nhân mắc Covid-19 khỏi bệnh và sẽ được ra viện vào ngày 18/2.  Như vậy, đến thời điểm này Việt Nam có 13/16 ca chiến thắng virus Corona.

5 triệu công ty sẽ bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19

Doanh nghiệp - Doanh nhân - ĐÔNG BẮC - 18/02/2020 06:26
TGTTO
Theo kết luận mới đây, dịch viêm đường hô hấp cấp gây ra bởi Covid-19 có thể ảnh hưởng tới 5 triệu công ty trên toàn thế giới.

Giá gia cầm hôm nay: Vịt 'nhảy' giá theo giờ

Nhịp đập thị trường - 18/02/2020 06:19
So với các ngày trước, giá gia cầm hôm nay (18/2) tại nhiều vùng đã có sự thay đổi khá lớn. Cụ thể, theo chia sẻ của nhiều chủ trang trại, lái buôn, hiện giá gà vẫn đứng giá, còn giá vịt thương phẩm dang biến động không ngừng.

Bé trai liệt nửa người do súng hơi bắn vào lưng

Y tế - HẢI YẾN - 17/02/2020 19:37
TGTTO
Các bác sĩ tại Bệnh viện Nhi đồng 2 vừa phẫu thuật, cứu sống bé trai (6 tuổi, ngụ Lâm Đồng) do đạn bắn trúng lưng.
Xem thêm
  • Tổng biên tập: LƯU QUANG ĐỊNH
  • Phó tổng biên tập: Phan Huy Hà (thường trực), Lưu Phan, Nguyễn Văn Hoài
  • Giấy phép số 01/GP-CBC do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 1/2/2016
  • Thế Giới Tiếp Thị Online giữ bản quyền nội dung này
  • Trụ sở: 13 Thụy Khuê, Tây Hồ, Hà Nội
  • Tòa soạn: Lầu 3, 3-5-7 Nguyễn Huệ, Phường Bến Nghé, Q.1, TP.HCM
  • Website: thegioitiepthi.vn. Email: toasoan@thegioitiepthi.vn
  • Đường dây nóng: 0903.828.535 Liên hệ quảng cáo: 0938.798.222
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO