Thứ 7, 22/02/2020, 17:34 (GMT+7)
Theo dòng sự kiện:

Hoạt động ngân hàng qua lăng kính bảo lãnh phát hành trái phiếu doanh nghiệp

07/11/2019 15:35

Trước áp lực về hoạt động huy vốn, không ít doanh nghiệp bất động sản (DN BĐS) đã chuyển hướng sang phát hành trái phiếu, tìm kiếm “nhựa sống” cho các dự án kinh doanh của mình. Tuy nhiên, đằng sau những đợt phát hành này là cả một dấu hỏi lớn với những khoản nợ xấu có thể phát sinh trên bức tranh kinh doanh của ngành ngân hàng.

Theo thống kê SSI Research, trong 9 tháng đầu năm 2019, có 44 DN BĐS phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) với 139 đợt phát hành, giá trị phát hành lên đến 47.800 tỷ đồng, chỉ đứng sau số lượng trái phiếu phát hành của các ngân hàng thương mại (NHTM).

Vì sao việc phát hành TPDN ngành BĐS dù nhận được nhiều cảnh báo nhưng vẫn… “đắt như tôm tươi”?

hoat dong ngan hang qua lang kinh bao lanh phat hanh trai phieu doanh nghiep hinh anh 1

Các NHTM khá tích cực trong việc bảo lãnh TPDN. Ảnh: Giao dịch HDBank

Bàn tay của các NHTM

Theo các chuyên gia kinh tế nhận định, một yếu tố quan trọng gần như quyết định chính để phát hành TPDN thành công là phải có “bàn tay” của các NHTM. Theo đó, NHTM không phải là người mua trái phiếu này, mà sẽ đóng vai trò là đơn vị phân phối và bảo lãnh phát hành, thậm chí là bảo lãnh thanh toán cho lô TPDN. Vì vậy, nhà đầu tư sẽ tin tưởng “xuống tiền” khi mức lãi suất đưa ra với TPDN thường hấp dẫn so với gửi tiền ngân hàng.

Chẳng hạn, thay vì gửi tiền vào NH với mức lãi suất tiết kiệm 7%/năm, người gửi tiền sẽ được tư vấn 2 cách lựa chọn: Hoặc là rút tiền ra mua TPDN (lãi suất 10%) được chính NH bảo lãnh thanh toán với mức lãi suất bằng lãi suất tiền gửi (7%) nếu DN phát hành không thanh toán; hoặc khách hàng có thể thế chấp sổ tiết kiệm để vay vốn NH (lãi suất 9%) mua TPDN (lãi suất 11%) do NH bảo lãnh.

Như vậy, thay vì gửi tiền vào NH, nhà đầu tư có thể mua TPDN do NH bảo lãnh, về bản chất thì như nhau nhưng lại được hưởng lãi suất cao hơn (được lãi suất tiền gửi và chênh lệch lãi suất trái phiếu với lãi suất đi vay). Về phía DN BĐS, vay vốn trực tiếp ở NH phải tuân thủ những quy định về hoạt động tín dụng khắt khe. Trong khi đó, chỉ cần “thỏa thuận” được với NHTM để đơn vị này đứng ra bảo lãnh, việc phát hành TPDN sẽ thuận lợi hơn, dễ huy động được dòng tiền vì nhà đầu tư thường sẽ tin tưởng ở hệ thống các NHTM hơn.

Vì sao các NHTM thích đứng ra bảo đảm việc này? Theo giải thích của TS Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia kinh tế - tài chính, cho rằng: “Khi DN phát hành trái phiếu, thì họ sẽ yêu cầu NH bảo lãnh trái phiếu cho họ. Có 2 hình thức bảo lãnh:

Thứ nhất là bảo lãnh phát hành, nếu DN phát hành ra 1 triệu trái phiếu nhưng nhà đầu tư chỉ mua 800 nghìn trái phiếu thôi thì NH sẽ bảo đảm mua 200 nghìn trái phiếu còn lại, nghĩa là bảo lãnh phân phối.

Thứ 2 là bảo lãnh thanh toán, ví dụ khi DN phát hành trái phiếu và hứa hẹn trong vòng 5 năm sẽ trả lãi cho trái chủ, nhưng nếu DN mất khả năng thanh toán thì NH sẽ thay mặt DN thanh toán cho trái chủ.

“Trong mục bảo lãnh khác của các NH, có thể có 1 phần là bảo lãnh trái phiếu, nhưng họ thường không tách ra, nên rất khó nhận biết. Và nó tiềm ẩn nguy cơ nợ xấu khá cao”, ông Hiếu nói.

Cố vấn một NHTM tại TP.HCM chia sẻ, khi một NHTM đứng ra bảo lãnh thanh toán cho một DN khi phát hành lô trái phiếu, NH sẽ theo dõi khoản mục bảo lãnh này ngoài bảng cân đối kế toán và được ghi chép vào mục “bảo lãnh khác” trên bảng cân đối ngoại bảng của NH.

Khi DN không trả nợ đúng hạn cho người mua TPDN có bảo lãnh, thì NH cũng chẳng phản ánh chất lượng nợ của con nợ phát hành TPDN, trừ phi tòa án tuyên án trách nhiệm chi trả từ phía NH bảo lãnh cho những người mua TPDN…

“Khi DN vay vốn trực tiếp ở NH thì phải tuân thủ những quy định về hoạt động tín dụng, và khi DN không trả nợ đúng hạn NH sẽ phải chuyển nhóm nợ cũng như trích lập dự phòng. Tuy nhiên, với hình thức bảo lãnh TPDN, NH được lợi cho cả chỉ tiêu huy động lẫn tăng trưởng tín dụng. Song hoạt động từ nghiệp vụ này được tách ra khỏi bảng cân đối kế toán, thay vì NH trực tiếp cho DN BĐS vay từ tiền gửi của khách hàng. Thông qua hình thức này, các số liệu được thống kê về cho NHNN theo Thông tư 02 không phản ánh đúng bản chất”, chuyên gia này phân tích.

Nợ xấu tiềm ẩn?

Như đã đề cập ở trên, khi một NH đứng ra bảo lãnh thanh toán cho một DN khi phát hành lô trái phiếu, NH sẽ theo dõi khoản mục bảo lãnh này ngoài bảng cân đối kế toán và được ghi chép vào mục “bảo lãnh khác” trên bảng cân đối ngoại bảng của NH. Nhìn vào giá trị các cam kết “bảo lãnh khác” lên đến hàng chục ngàn tỷ đồng, thậm chí gia tăng so với giá trị đầu năm ở nhiều NHTM qua báo cáo tài chính quý 3/2019, có thể thấy được phần nào sự nở rộ phát hành TPDN trong thời gian qua.

Chẳng hạn, tại MBB, giá trị cam kết “bảo lãnh khác” của nhà băng này tính đến hết quý 3/2019 là 70.318 tỷ đồng, giảm so với hồi đầu năm (71.203 tỷ đồng), nhưng giá trị vẫn chiếm rất lớn. Kế đến, hàng loạt các NHTM khác cũng có cam kết “bảo lãnh khác” khá lớn tính đến hết quý 3/2019, như: TCB (21.646 tỷ đồng); VPB (16.848 tỷ đồng); STB (8.151 tỷ đồng); VIB (5.506 tỷ đồng); EIB (5.226 tỷ đồng); ACB (3.051 tỷ đồng); HDB (2.800,5 tỷ đồng); …

Tất nhiên, không thể nói các khoản giá trị cam kết “bảo lãnh khác” này đề được đổ vào TPDN, song với tình trạng bùng nổ hiện nay của hình thức gọi vốn TPDN, có lẽ NHNN nên theo dõi và giám sát chặt chẽ để đánh giá thực chất bức tranh nợ xấu của hệ thống NHTM hiện nay.

Việc hạn chế hoặc áp điều kiện chặt hơn trong phát hành TPDN tại lĩnh vực BĐS đã được cơ quan quản lý cấp cao đặt ra. Phát biểu tại cuộc họp mới đây, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhấn mạnh, việc phát triển thị trường TPDN là tất yếu và phải thúc đẩy thị trường này để giảm phụ thuộc vào kênh vốn ngân hàng. Nhưng nếu có bất thường, thiếu minh bạch hoặc thiếu an toàn thì phải chấn chỉnh.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cũng yêu cầu Bộ Tài chính và các bộ, ngành liên quan lưu ý các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực BĐS phát hành TPDN khi đây không phải là kênh cần khuyến khích hiện nay.

Theo QUỐC HẢI (Dân Việt)


Gửi bình luận
(0) Bình luận

1.365 tỷ đồng xây dựng nhà máy điện gió số 3 tỉnh Sóc Trăng

Doanh nghiệp - Doanh nhân - ĐỨC HIỆP - 22/02/2020 16:37
TGTTO
Ngày 22/2, Công ty TNHH BPP Vĩnh Châu Wind Power, công ty con của Tập đoàn Năng lượng Banpu (Banpu Power), đã khởi công Nhà máy điện gió số 3 tỉnh Sóc Trăng giai đoạn 1 với công suất 29,4MW và tổng mức đầu tư 1.365 tỷ đồng.

TP.HCM gỡ khó cho doanh nghiệp bất động sản trong năm 2020

Bất động sản - HỒNG TRÂM - 22/02/2020 15:58
TGTTO
Năm 2020, TP.HCM sẽ ban hành chính sách hỗ trợ doanh nghiệp có vốn trên 100 tỷ đồng, đồng thời tìm giải pháp để đảm bảo ổn định kinh tế, chính trị, tạo điều kiện để doanh nghiệp phát triển.

Covid- 19: WHO tiếp tục cảnh báo khi nhiều trường hợp tử vong tại Trung Đông

Quốc tế - VIỆT ANH - 22/02/2020 15:17
TGTTO
Các thị trấn ở miền Bắc Italy đã bắt đầu phong tỏa, sau khi ghi nhận trường hợp tử vong đầu tiên do Covid- 19 tại quốc gia này, cùng lúc, tại khu vực Trung Đông, nhiều trường hợp tử vong do virus Corona được công bố.

Các doanh nghiệp Trung Quốc sẽ hoạt động mạnh mẽ trở lại vào đầu tháng 3

Quốc tế - HUYỀN TRANG - 22/02/2020 15:15
TGTTO
Các doanh nghiệp ở Trung Quốc được dự đoán sẽ hoạt động trở lại với quy mô lớn hơn vào cuối tháng 2 hoặc đầu tháng 3, bất chấp dịch Covid- 19 đang diễn biến phức tạp trên toàn thế giới.

Lo ngại bay cô đơn hay yên tâm bay êm trong thời 'ôn dịch' Covid- 19?

Bạn đọc - P.NGUYỄN DŨNG - 22/02/2020 15:14
TGTTO
Khách du lịch có thể ngại ngùng không bay nhưng là doanh nhân bạn vẫn phải ra sân bay để tung cánh vì công việc. Có điều bạn không nên quá tin vào "paperless travel" (Du hành không cần giấy tờ) khi đã có điện thoại thông minh lưu trữ vé điện tử (e-ticket) và thậm chí cả thẻ lên tàu bay (boarding pass) cho các chuyến bay của bạn.

Bỏ phố về quê khởi nghiệp, cần chuẩn bị kỹ

Chia sẻ - VINH SƠN - 22/02/2020 15:10
TGTTO
Gác qua một bên những tất bật, bon chen của chốn thị thành để về quê, trồng rau nuôi cá, làm homestay… đang là một lựa chọn thời thượng của không ít gia đình trẻ.

Cựu thành viên Big Bang Seungri chính thức có lịch nhập ngũ

Thế giới sao - 22/02/2020 14:46
Sau khi bị trì hoãn vì loạt bê bối cá nhân, cuối cùng Seungri cũng chính thức có lịch nhập ngũ.

Hàn Quốc đau đầu với hàng vạn du học sinh Trung Quốc học trở lại

Quốc tế - 22/02/2020 14:44
Du học sinh người nước ngoài chuẩn bị đổ về Hàn Quốc khi năm học mới sắp diễn ra trong bối cảnh dịch Covid-19 đang lan rộng ở quốc gia này.

Hà Nội mịt mù giữa trưa, cảnh báo ô nhiễm gây nguy hại cho sức khỏe

Xã hội - 22/02/2020 14:41
Trưa ngày 22/2, hầu hết các trạm quan trắc chất lượng không khí trên địa bàn Hà Nội ghi nhận chất lượng không khí ở ngưỡng rất xấu, ảnh hưởng tới sức khỏe con người.

Sập cần cẩu ở Bình Dương, 6 người thương vong

Xã hội - 22/02/2020 14:18
Có ít nhất 3 người chết tại chỗ, 3 người khác bị thương trong vụ sập cần cẩu công trình xây dựng tại huyện Bàu Bàng, tỉnh Bình Dương.

Dịch Covid- 19: Thời gian ủ bệnh có thể lên tới 27 ngày

Quốc tế - HUYỀN TRANG - 22/02/2020 14:12
TGTTO
Một người đàn ông 70 tuổi ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc đã bị nhiễm Covid- 19 nhưng không phát hiện các triệu chứng cho đến 27 ngày sau đó.

9.300 người của nhóm tôn giáo Shincheonji, Hàn Quốc phải tự cô lập

Quốc tế - HUYỀN TRANG - 22/02/2020 13:50
TGTTO
9.300 thành viên của nhóm tôn giáo Shincheonji ở phía nam khu vực Daegu, Hàn Quốc sẽ phải trải qua quá trình kiểm dịch Covid- 19 và được yêu cầu tự cách ly.

Hướng dẫn chữa cúm Covid-19 trên Facebook, bị công an triệu tập

Xã hội - NGUYÊN ĐỨC - 22/02/2020 13:44
TGTTO
Một phụ nữ bán hàng online trên mạng vừa bị cơ quan công an thành phố Hà Nội triệu tập, xử phạt do có hành vi… bịa đặt ra một bài thuốc chữa cúm Covid-19 để đăng trên mạng.

Những đổi mới Google mang đến trên Android 11

Công nghệ - ĐÔNG BẮC - 22/02/2020 13:42
TGTTO
Android 11, hệ điều hành mới nhất của Google, hứa hẹn sẽ đem lại nhiều cách tính năng mới cho người dùng.

Thủ phủ cua Cà Mau mong tìm thị trường mới trong dịch Covid-19

Thị trường - Tiêu dùng - 22/02/2020 13:16
Giá cua giảm sâu do dịch Covid-19, người dân thủ phủ cua Cà Mau kỳ vọng sẽ tìm được thị trường mới từ Thái Lan, Singapore...
Xem thêm
  • Tổng biên tập: LƯU QUANG ĐỊNH
  • Phó tổng biên tập: Phan Huy Hà (thường trực), Lưu Phan, Nguyễn Văn Hoài
  • Giấy phép số 01/GP-CBC do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 1/2/2016
  • Thế Giới Tiếp Thị Online giữ bản quyền nội dung này
  • Trụ sở: 13 Thụy Khuê, Tây Hồ, Hà Nội
  • Tòa soạn: Lầu 3, 3-5-7 Nguyễn Huệ, Phường Bến Nghé, Q.1, TP.HCM
  • Website: thegioitiepthi.vn. Email: toasoan@thegioitiepthi.vn
  • Đường dây nóng: 0903.828.535 Liên hệ quảng cáo: 0938.798.222
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO